«Бәйтерек» кәсіби қауымдастығындағы «Lesson Study» зерттеу сабақтарына рефлексия
«Бәйтерек» кәсіби қауымдастығындағы «Lesson Study» зерттеу сабақтарының тақырыбы: «Оқушылардың ынтымақтастық қарым- қатынаста білім алуына оқыту мен оқудағы тәсілдер арқылы өзара бағалау әдістерін қолдануда Lesson Studyдің тиімділігі». Топта/ жұпта жұмыс істей отырып оқушылардың не үшін баға алатынына, өзін-өзі бағалауға және бір-бірін бағалауға, әділ бағалану мүмкіндігіне көздерін жеткізу мұғалімдер үшін маңызды болып саналады. Оқушылардың бағалануы, яғни биіктен көрінуі, немесе жетістіктерге жетуі мектеп үшін де маңызды болып саналады.
8 «Б» сыныбында әр түрлі деңгейдегі балалардың барын ескере отырып, үш оқушыны зерттеуге алдық. Сыныптың белсенділігі орташа. Сынып жетекшісі Сауле Рамазанқызымен кеңесе отырып, үш деңгейдегі оқушыларды анықтадық. «А» оқушы– жақсы оқиды, сабақта белсенділік артады, әр түрлі деңгейдегі жарыстардың жеңімпазы, тек сыныптың емес, мектептің лидері, өнер сүйгіш тұлға. Сабақта үнемі қызығушылық танытады, күрделі тапсырмаларды орындағанды жақсы көреді. Белсенді ойлап, тың идеялар ұсына біледі. Оны барлық мұғалімдер жақсы көреді. Өйткені оның жауапкершілігі мұғалімдерді қанағаттандырады. Сол себептен ол өзін жоғары бағалайды. «В» оқушы- адамгершілігі өте жоғары, сабырлы оқушы, достарымен қарым- қатынасы өте жақсы. – жақсы оқитын оқушы. Үй тапсырмаларын тиянақты орындайды, бірақ үнемі емес. Ұстаздардың қойған сұрақтарына өз бетімен еркін жауап береді. Оны да мұғалімдер жақсы көреді, әрдайым қызығушылық танытады. Гуманитарлық бағытқа бейім. Мінезі ашық. Достарымен қатынасы бір қалыпты, тәрбиелі, еріншектігі басым. «С» оқушы – үлгерімі төмен, үй тапсырмасын орындамайды. Орындаған кездің өзінде жауап берерде қиналады. Жазбаша жұмыстарды нашар орындайды. Ауызша сұрақтарға шамасы келгенінше жауап береді. Дегенімен өзіне сенімді. Ерекше қабілеті: мінезі тұйық, достарымен қарым- қатынасы жақсы, оғаш мінезі жоқ, бірақ зейіні, ойлау қабілеті төмен.
Өткізетін сабақтарды жоспарлап, бақылауға үш оқушыны анықтап алдық. Мұғалімдердің өткізген «Lesson Study» зерттеу сабақтары өте пайдалы өтіп отырды деуге тура келеді, себебі біз бірлескен жұмыстың нәтижесін көре бастадық. Мұғалімдер бірлескен оқуға, оқушылардың «жаңалық» ашуына ықпал ететін, өздігінен оқуға және оқушының өз бетінше жасаған жеке «жаңалығын» ашуға көмектесетін стратегияларын пайдалану керек екені бірден көрінді.
Бірінші сабақты өткізген қазақ тілі мұғалімі Ешкен Жансулу Мерекеқызы. Сабақтың тақырыбы: «Одағай сөздер, түрлері». Сабақ барысы бір денде өтті. Оқушылар өз деңгейіне қарай тапсырмаларды барынша орындады. «С» деген оқушыға барлығымыз риза болдық. Сабақ соңында оқушылар максималды бағалау ұпайының жоғарырақ болуына ниет білдірді. Олардың айтқандарының дұрыс екенін түсіндік. Өйткені максималды ұпай жоғарырақ болса, оқушылар тапсырманың орындалу сапасына қарай өз жұмыстарын бағалайды және бағалары әділірек болады. Сабақта оқушылардың жауаптары дұрыс, толық болды, барлығы белсенді жұмыс атқарды.
Екінші «Lesson Study» зерттеу сабағын өткізген орыс тілі мұғалімі. Сабақты жоспарлағанда оқушылардың қалыптастырушы бағалауларына көп көңіл бөлінді, сабақтын әр кезеңінде қандай стратегиялар қолданатынына, оны оқушылар қалай бағалай алатындарына. Бұл сабақта С деңгейдегі оқушы тартылды, сабақта белсенділік артып сөйлей бастады. В деңгейдегі оқушы ілгері жылжу іс әрекетте болды, бірақ жол таба алмай қателесу арқылы, себебі білім деңгейі әлі де төмен және сөздік қоры аз, ал жоғары деңгейдегі оқушы өз тобының көшбасшысы бола білді.
Үшінші сабақта «А» оқушы үш деңгейдегі тапсырмаларды ешқандай кедергісіз орындап берді, ал «С» оқушының жауаптары дұрыс, нақты болған жоқ. Ол жасаған қателеріне жауап бере алмады. Қалыптастырушы бағалау әдістері сабақта аса көрінбеді. Балалар өздері бағалау парақтарын толтырып отырды. Дегенмен, мұғалім сабақты жақсы өткізді. Мұғалімнің дайындаған тапсырмалары оқушылардың қабілеттерін толығымен анықтады.
Оқушылардың бойында байқалған өзгеріс «Lesson Study» зерттеу сабақтары сәтті өткендігін көрсетеді.Бұл тәсілдің тағы бір тиімділігі оқушылар пікірін тыңдау болып табылады. Әрбір сабақтан соң оқушымен сұхбат жүргізіп, сабақта не ұнады? не ұнамады? Жайында кері байланыс орнатып, келесі сабақтарды оқушының қажеттілігін, мүмкіндігін ескеріліп жоспарлауда.
Қорытып айтатын болсақ, Lesson Study тәсілі оқушылардың білім деңгейін көтеруде зор ықпал етеді. Осы сабақтарды бақылай отыра, оқушылардың мына дағдыларды игергенін көрдік. Оқушылар сабаққа назар аударады, өз ойларын қойылған сұрақтарға сәйкес білдіреді, өз сыныптастарының пікірлерін тыңдайды.
Мұғалім әріптестерінің тәжірибесіне сүйене отырып, өз тәжірибесін жетілдіреді. Мұғалім оқушылардың назарын дұрыс аудара алады, оқушылар арасында тәртіптің болуын сақтайды, оқушыларды өз ойларын білдіруге итермелейді, оқушыларды ойлануға мәжбүрлейтін сұрақтар қояды, тақтада түсінікті жазбалар жазады, топтарда немесе жұппен жұмысты тиісті түрде қолданады, АКТ құралдарын тиісті түрде қолданады, оқыту мазмұнын тереңінен түсінеді, оқушылардың ойына, сұрақтарына және тәртібіне тиісті түрде әрекет етеді, оқушылардың қажеттіліктеріне сай сабақ жоспарын өзгерте алады.
Жаңалықты мекеменің сайтында қарау
Жаңалықтар тізіміне көшу
Пікірлер